Steun ons en help Nederland vooruit

maandag 2 november 2015

Reactie op de begroting van 2016

Vandaag is de raadsvergadering rondom de begroting van 2016 gestart in de Gemeente Emmen. Hieronder lees je onze reactie zoals vanmiddag is voorgelezen door onze fractievoorzitter Carmen Hoogeveen tijdens het eerste termijn.

De korte samenvatting: deze begroting is duidelijk en goed leesbaar en geeft vertrouwen.Wel mist D66 Emmen duurzaamheid erin, zowel vanuit milieuoverwegingen, als ook de wil om budgetneutraal te blijven en te voorkomen we in de toekomst met te veel vaste kosten zitten opgezadeld.


De begroting is net als een deken in de winter: als de één hem naar zich toe trekt, ligt de ander in de kou (citaat van Hans van Mierlo)

Onze complimenten voor een ieder die bezig is geweest met het tot stand komen van deze begroting. D66 vindt het een goed leesbaar en vertrouwenwekkend stuk. Ook de wijze waarop onze technische vragen zijn beantwoord, geeft vertrouwen.

Wij spreken met u de hoop uit dat zaken en plannen als: Vierkant voor werk, alle projecten van CvE, het Leerwerkbedrijf Zuidoost-Drenthe en de Strategienota 2030, gaan leiden tot een aantrekkelijke gemeente waar veel mensen op welke wijze dan ook actief in kunnen participeren.

Fijn ook, dat er nu een nieuwe methode is waarbij het weerstandsvermogen in relatie tot de risico’s goed in kaart zijn gebracht en waar op te sturen is.

Maar D66 heeft ook nog wel wat opmerkingen en kanttekeningen: In algemene zin zijn dit de volgende: D66 mist duurzaamheid vanuit milieuoverwegingen, maar ook de duurzaamheid om budgetneutraal te blijven en te voorkomen dat onze kinderen en kleinkinderen in de toekomst met veel kosten zitten opgezadeld. Het eerste dat hierin in opvalt, is dan ook de veel bevraagde en het gevreesde achterwege blijven van de € 17 miljoen, welke nu middels de afdekking van de kapitaallasten (op basis van een afschrijvingstermijn van 40 jaar en projectrente van 2%) binnen de beschikbare budgetten van CvE is geregeld. D66 blijft hameren op het terugdringen van kosten. Wij delen dan ook de meegegeven winstwaarschuwing, zoals die bij de uitkomsten van de septembercirculaire zijn verwoord. Denk alleen maar aan de consequenties van de huidige boekwaarde van € 20,1 miljoen voor het Rundedal, waar straks geen kosten meer aan mogen worden toe berekend.

Aangezien belofte schuld maakt, laat ik hierbij de heer Oldenbeuving weten, dat ik het bij de behandeling van de Kadernota beloofde boekje van D66 Ordening op Orde, de Engelse versie weliswaar, voor hem heb meegenomen.

Mooi, dat de Kindcentra in 2016 tot tastbare resultaten leiden, maar om nu te zeggen dat dit in 2016 AL tot resultaten leidt, gaat ons toch wat te ver. Hier wordt namelijk al sinds 2004 over gesproken.

Verder blijven wij aandacht vragen voor `beginspraak`. Het vanaf het begin mee laten praten van inwoners en andere betrokken partijen. In de afgelopen 1,5 jaren hebben wij toch een aantal dossiers van de agenda zien gaan, omdat er niet vanaf meet aan, goed is gecommuniceerd. Daarnaast zien we dat soms ook de raad onvoldoende wordt geïnformeerd.

Ook wijzen wij op het belang van de doorontwikkeling in de gemeentelijke organisatie. Om echt te komen tot overheidsparticipatie is die mentaliteitsverandering ook laag in de organisatie noodzakelijk. Het besef dat de gemeente zijn rol moet omvormen van ‘zorgen voor’ naar ‘zorgen dat’ vindt D66 erg goed. Wij zijn dan ook benieuwd of de nieuwe werkwijze, met de overheid als facilitator gewaardeerd wordt door de burgers. Wordt hier wel naar gevraagd of wordt dit wel geëvalueerd? Graag hierop een antwoord.

Daarnaast vindt D66 dat de gemeente zijn rol moet pakken om met goede communicatie en controle te bewerkstelligen dat partners waarmee we samenwerken zich blijven ontwikkelen en aanpassen aan de veranderende maatschappij.

Dan nog enkele opmerkingen of vragen per programmaonderdeel.

In Programma 3 Veiligheid staat dat de gemeente Emmen de veiligste gemeente met meer dan 100.000 inwoners wil worden en D66 vindt het geen doel op zich.

In Programma 4 Onderwijs en Jeugd lezen we: In 2016 zal een aanzet worden gegeven voor een beleid waarbij vrouwen gestimuleerd worden om zich te ontwikkelen naar leidinggevende functies.

Dat lijkt ons niet meer nodig, kwaliteit zou de enige voorwaarde moeten zijn.

Ook wordt er gesteld dat 56 pedagogische medewerkers van de voorscholen zijn geschoold in taalniveau 3F. D66 vindt dat dit taalniveau voor alle pedagogisch medewerkers verplicht moet zijn en ook zeker ingezet moet worden op HBO medewerkers.

D66 blijft pleiten om te komen tot 1 stichting voor het bestuur van het openbaar onderwijs. Op een ander moment zullen wij hiervoor een motie indienen.

Programma 5 Bouwen, wonen en milieu

De nieuwe woningwet geeft gemeenten een stevige regisserende rol. Hoe gaat gemeente Emmen deze invullen?

D66 denkt dat we erop kunnen wachten, dat met de enorme aanwas aan vluchtelingen er uiteindelijk ook veel statushouders bij komen, waar een woning voor moet worden gevonden. Hoe gaat het college daar mee om?

Is eind 2016 niet wat laat om te komen tot een Integrale Visie Emmen Centrum?

Programma 6 Inkomensondersteuning

Bij zorg, de WMO, de PGB etc. wordt er niets gezegd over de handhaving. We vinden dat er, bij alles waar de gemeente geld verstrekt aan externe partijen, controle plaats moet vinden en denken dat handhaving breder getrokken moet worden dan alleen in het domein van werk en inkomen.

3.1 Meting (p67)

D66 vindt dat de streefwaarde van de preventiequota erg raar is. Nu lijkt het net alsof we steeds meer ingediende aanvragen willen afwijzen, met alle administratieve gevolgen van dien. Het echte doel is natuurlijk om te voorkómen dat die aanvragen worden ingediend en dat zoveel mogelijk van de ingediende aanvragen gehonoreerd kunnen worden. Daarmee wordt gelijk ook een enorme administratieve rompslomp voorkomen.

In Programma 7 Openbare ruimte en Verkeer en Vervoer

Hier staat bij wat willen we bereiken: Een betere balans vinden tussen de verschillende modaliteiten onderling door het aandeel fiets en openbaar vervoer te vergroten, maar nergens staat hoe en wanneer! En ook hier missen we hier het aspect duurzaamheid.

Zorg om sport en speelvoorzieningen (pagina 70).

Voor het onderhoud speelvoorzieningen komt er extra budget vrij. Bij de Kadernota heeft D66 al aangegeven, dat ondanks het zogenaamde “attractiebesluit”, dit budget prima naar de EOP’s kan gaan.

Onze vraag is dan ook: wordt dit budget overgeheveld naar de EOP of zal de gemeente dit blijven uitvoeren?

Kan de wethouder ons uitleggen wat Gastheervrijheid betekent? Wij kennen gastheerschap en wij kennen gastvrijheid, maar zijn onbekend met gastheervrijheid.

De gemeente Emmen liep ooit voorop met burgerparticipatie, denk aan de EOP’s en Emmen Revisited, nu staat er dat we willen voldoen aan de spelregels van de Nationale Ombudsman. Hebben wij onze koploperspositie weggegeven?

Bij programma 8 Sport en Cultuur de vraag: Wil de gemeente het initiatief nemen om een sportvertrouwenspersoon aan te stellen?

Het proces van de bouw van een nieuw zwembad zal in 2016 in gang worden gezet. Weten we al waar?

Vanaf 2014 is Emmen al JOGG gemeente, waarom is nog zo weinig, voor ons zichtbaar, gedaan met de JOGG?

Programma 9 Sociaal domein

Als we lezen over de nieuwe WMO en nieuwe Jeugdwet op p86, lijkt de gemeente hier nog een regierol te hebben, daar moet de gemeente vanaf. Later wordt er wel over het faciliteren gesproken, maar het lijkt nog niet helemaal consistent.

D66 is benieuwd of de gebiedsagenda’s de basis kunnen vormen voor populatiegebonden bekostiging.

Aangezien er erg veel belangrijke zaken in 2016 af lijken te lopen en er weer nieuw beleid moet worden gemaakt, verzoekt D66 het college om hier de raad op tijd bij te betrekken, om de last aan het einde van het jaar te beperken.

Tot slot voorzitter, nog een paar opmerkingen of vragen over de paragrafen:

Paragraaf 1: lokale heffingen

1.2 Beleidsuitgangspunten (p107)

Kan de grens van 110% van het bijstandsniveau voor kwijtschelding van bijdragen aan de gemeenten niet omlaag? Dit kan ook via de bijzondere bijstand, dan wordt dit traploos mee berekend en helpt het de armoedeval te voorkomen.

Bij de Tarieven 2016 op p111 zien we de tarieven voor de leges gelijk staan.

Het lijkt bijna zeker omlaag te gaan. Dus is wat conservatiever begroten dan niet op zijn plek?

Ook kunnen we ons niet voorstellen, dat de “Implementatie VPB” niet getalsmatig al wat beter in kaart gebracht kan worden. Het is toch bekend welke commerciële activiteiten de gemeente onderneemt en welke daarvan winstgevend zijn? Graag een toelichting van de wethouder.

Liggen “Exploitatierisico nieuw theater en Wildlands” en de risico’s van het Grondbeleid echt onder de Rapportagegrens? D66 is hier niet helemaal gerust op.

Paragraaf 6: verbonden partijen

(p143) Al jaren staat er bij het Stadionbedrijf iets over de grootschalige evenementen. Hoeveel zijn er nu geweest? Wat heeft de wethouder met zijn stemrecht hier aan heeft gedaan?

Wij zijn onze eerste termijn begonnen met complimenten, maar ook met zorg over de duurzaamheid en budgetneutraliteit. Wij weten dat de budgetten in het sociaal domein in de toekomst lager zullen worden, dus moeten we er voor zorgen, dat we de kosten blijven terugdringen als we de opdracht om budgetneutraal te werken, serieus willen blijven nemen.

Verder willen we duurzaamheid niet alleen terugzien in de kunstwerken, maar als een integraal onderdeel van alle aspecten waar de gemeente invloed op heeft.

Ik sluit af met de missie van D66 over Duurzaam

D66 Duurzaam streeft naar democratisch overheidsbeleid (op alle bestuursniveaus) die onze samenleving hervormt naar een duurzaam sterke samenleving, een samenleving die aansluit op de behoeften van het heden zonder het vermogen van toekomstige generaties in gevaar te brengen om in hun eigen behoeften te voorzien.

Tot zover onze eerste termijn.